Хөрөнгийн эхний үлдэгдэл оруулах
Шинэчилсэн:2026/09/03 Унших:6 мин 4 сек
📥 Үндсэн хөрөнгийн эхний үлдэгдэл
Dayansoft ERP системийн цэс: Үндсэн хөрөнгө → Эхний үлдэгдэл
📌 Цонхны зориулалт
Энэ цонхонд байгууллагын тайлант үеийн эхний үлдэгдэл тохируулсан огноогоорх үндсэн хөрөнгийн эхний үлдэгдлийг хөрөнгө тус бүрээр нь ялган бүртгэнэ.
Эхний үлдэгдлийг:
- 💳 Хөрөнгийн дансаар
- 🏷️ Хөрөнгө тус бүрээр
- 🔢 Тоо ширхэгээр
- 📍 Байршлаар
- 👤 Эзэмшигчээр
- 📦 Хөрөнгийн багцаар
нарийвчлан бүртгэх боломжтой.
▶️ Видео заавар
⚙️ Бүртгэл эхлэхээс өмнө
Эхний үлдэгдэл бүртгэхийн өмнө дараах мэдээллүүдийг бүртгэж, тохируулсан байна.
☑️ Хөрөнгийн бүлэг ☑️ Хөрөнгийн код ☑️ Хөрөнгийн багц — шаардлагатай бол ☑️ Хөрөнгийн байршил
⚠️ Анхаарах: Хөрөнгийн код бүртгэгдээгүй бол эхний үлдэгдэлд тухайн хөрөнгийг сонгох боломжгүй. Эхлээд Үндсэн хөрөнгө → Хөрөнгийн код цонхонд бүртгэнэ.
🔢 Эхний үлдэгдэл бүртгэх дараалал
① ➕ Шинэ бүртгэл үүсгэх
Шинэ товч дарж эхний үлдэгдэл бүртгэх хөрөнгийн дансыг сонгоно.
Энд туслах журнал хөтлөх хөрөнгийн дансууд харагдана.
② 📅 Эхний үлдэгдлийн огноог шалгах
Эхний үлдэгдлийн огноо талбарт:
Санхүү бүртгэл → Тайлант үе
цонхонд тохируулсан эхний үлдэгдлийн огноо харагдана.
⚠️ Чухал: Эхний үлдэгдлийн огноог энэ цонхноос өөрчлөх боломжгүй. Зөвхөн Санхүү бүртгэл → Тайлант үе цонхноос өөрчилнө.
🗓️ Нэг баазад зөвхөн нэг эхний үлдэгдлийн огноо тохируулна.
③ ➕ Хөрөнгө нэмэх
Нэмэх товч дарж мөр нэмнэ.
Хөрөнгийн эхний үлдэгдлийг боломжтой бол хөрөнгө тус бүрийг 1 ширхэгээр, тусдаа мөрөөр бүртгэхийг зөвлөж байна.
💡 Яагаад 1 ширхэгээр бүртгэх вэ? Хөрөнгө тус бүр өөрийн эдийн дугаартай байх шаардлагатай. Мөн цаашид хөрөнгө борлуулах, шилжүүлэх, актлах үед тухайн хөрөнгийг тусад нь ялгах шаардлагатай болдог.
④ 📝 Мэдээллийг мөр бүрээр бөглөх
Хөрөнгө бүрийн мэдээллийг тухайн мөрөнд оруулна.
⑤ 💾 Хадгалах
Бүх мэдээллийг шалгасны дараа Хадгалах товч дарж бүртгэлийг хадгална.
📝 Хөрөнгийн эхний үлдэгдлийн талбарууд
🏷️ Хөрөнгө код / Хөрөнгө нэр
Эхний үлдэгдэл бүртгэх хөрөнгийг сонгоно.
Хэрэв шаардлагатай хөрөнгийн код байхгүй бол:
Үндсэн хөрөнгө → Хөрөнгийн код
цонхонд эхлээд бүртгэнэ.
📦 Хөрөнгө багц
Тухайн хөрөнгийн харьяалах багцыг сонгоно.
Багана тохируулах цонхноос Хөрөнгийн багц баганыг ил харуулж Нэмэх товч дарснаар
Хөрөнгийн багц
цонхонд бүртгэнэ.
💡 Хөрөнгийг нэмэлтээр нарийвчлан ангилах шаардлагагүй бол багц ашиглахгүй байж болно.
🔢 Эдийн дугаар
Тухайн хөрөнгийг бусад хөрөнгөөс ялгах эдийн дугаарыг системээс автомат үүсгэнэ. Гэхдээ гараас утга оруулах боломжтой.
💡 Эдийн дугаарыг системээс автомат кодлохдоо тухайн хөрөнгийн код + дэс дугаар форматаар үүсгэдэг.
🔢 Тоо
Тухайн мөрөнд бүртгэх хөрөнгийн тоо ширхгийг оруулна.
Хэрэв ижил төрлийн олон хөрөнгийг нэг мөрөөр оруулсан бол нийт өртөг, элэгдэл зэрэг мэдээллийг бөглөсний дараа:
Мөр дээр хулганы баруун товч → Тоо хэмжээгээр салгах
үйлдлийг ашиглан хөрөнгийг тус тусад нь салгаж болно.
⚠️ Зөвлөмж: Хөрөнгө тус бүр эдийн дугаартай байх тул боломжтой бол 1 хөрөнгө = 1 мөр = 1 ширхэг зарчмаар бүртгэх нь хамгийн оновчтой.
💰 Нийт өртөг
Тухайн хөрөнгийн нийт өртгийг оруулна.
⚠️ Энд элэгдэл хассан цэвэр дүнг биш, элэгдэл орсон нийт өртгийн дүнг оруулна.
📉 Нийт элэгдэл
Тухайн хөрөнгө ашиглагдаж эхэлснээс хойш эхний үлдэгдэл оруулж буй хугацаа хүртэл хуримтлагдсан нийт элэгдлийн дүнг оруулна.
🧮 Нийт үлдэгдэл өртөг
Нийт өртөг − Нийт элэгдэл
зарчмаар програм автоматаар тооцож харуулна.
💰 Нийт үлдэх өртөг
Хөрөнгө ашиглах хугацаа дуусах үед бүх өртөг нь элэгдэхгүй, тодорхой хэмжээний өртөг үлдэхээр бол тухайн үлдэх өртгийг оруулна.
Програм нь үлдэх өртгийг хассан дүнгээр элэгдэл тооцно.
⚠️ Анхаарах: Үлдэх өртөг ≠ Үлдэгдэл өртөг
Үлдэгдэл өртөг нь тухайн үеийн хөрөнгийн өртгөөс хуримтлагдсан элэгдлийг хассан дүн. Үлдэх өртөг нь хөрөнгийн ашиглах хугацаа дуусахад элэгдэхгүйгээр үлдэхээр тохируулсан дүн.
📅 Элэгдэл тооцох огноо
Програмд тухайн хөрөнгийн элэгдэл тооцож эхлэх огноо буюу эхний үлдэгдэл бүртгэх үед тухайн хөрөнгийн элэгдлийг хамгийн сүүлд тооцсон огноог оруулна.
Жишээ:
2019.12.31
гэж оруулсан бол уг хугацаанаас хойших хугацаанд элэгдэл тооцно.
⚠️ Элэгдэл тооцох огноог буруу оруулбал дараагийн хугацааны элэгдлийн тооцоололд шууд нөлөөлнө.
📅 Ашиглаж эхэлсэн огноо
Тухайн хөрөнгийг бодитоор ашиглаж эхэлсэн огноог оруулна.
💡 Санамж: Ашиглаж эхэлсэн огноо нь элэгдэл тооцох огноотой заавал адил байх албагүй. Энэ талбар нь хөрөнгийг хэзээ ашиглаж эхэлснийг бүртгэх зориулалттай бөгөөд элэгдэл тооцоход огт нөлөөлөхгүй.
⏳ Ашиглах (жил, норм)
Тухайн хөрөнгийн ашиглах хугацааг холбогдох хууль, журам болон байгууллагын мөрдөж буй бүртгэлийн бодлогын дагуу оруулна. Хөрөнгийн код бүртгэлээс автомат бөглөгдөх бөгөөд гараас өөрчлөх боломжтой. Энд оруулсан жил хугацаа нь хөрөнгийн элэгдлийн тооцоололд ашиглагдана.
⏳ Ашиглах татвар (жил, норм)
Тухайн хөрөнгийн ашиглах хугацааг холбогдох татварын хууль, журмын дагуу оруулна.
Энд оруулсан хугацаагаар татварын хуулиар хөрөнгийн элэгдлийн тооцооллийг хийж харуулах боловч санхүүгийн журнал бичилтэнд нөлөөлөхгүй болохыг анхаарна уу.
📉 Элэгдлийн арга
Тухайн хөрөнгийн элэгдэл тооцох аргыг сонгоно.
Dayansoft ERP системд:
- 📏 Шулуун шугам
- 📉 Үлдэгдэл давхар бууруулах
- 🔢 Жилүүдийн нийлбэр
- 📦 Бүтээгдэхүүний нэгж
гэсэн элэгдлийн аргуудыг ашиглах боломжтой.
📍 Байршил
Тухайн хөрөнгө байрлаж байгаа байршлыг сонгоно. Байршил шинээр бүртгэхдээ Хөрөнгийн бүлэг, Хөрөнгийн багц-тай ижил Байршил сонголтыг задалж Нэмэх товч дарна.
Хэрэв байршлын бүртгэл байхгүй бол:
Хөрөнгийн байршил
цонхонд эхлээд бүртгэнэ.
👤 Эзэмшигч
Тухайн хөрөнгийг хариуцаж буй эзэмшигчийг сонгоно.
Хэрэв ажилтан бүртгэгдээгүй бол:
Үндсэн тохиргоо → Ажилтан
цонхонд бүртгэнэ.
💳 Хөрөнгө данс
Хөрөнгийг өөр дансанд бүртгэх шаардлагатай бол холбогдох хөрөнгийн дансыг сонгоно.
📉 Хур. элэгдэл данс
Тухайн хөрөнгийн хуримтлагдсан элэгдлийг бүртгэх дансыг сонгоно.
🏭 Марк
Тухайн хөрөнгийн марк, загвар, модель зэрэг мэдээллийг оруулна.
Жишээ:
Dell OptiPlex 7010
Toyota Prius 50
🧮 Автоматаар тооцогдох мэдээлэл
Зарим мэдээллийг програм хөрөнгийн нийт дүн болон тоо хэмжээнд үндэслэн тооцож харуулна.
| Талбар | Тайлбар |
|---|---|
| 💰 Нэгж өртөг | Нийт өртгийг тоо хэмжээнд харьцуулж харуулна. |
| 📉 Нэгж элэгдэл | Нийт элэгдлийг тоо хэмжээнд харьцуулж харуулна. |
| 💰 Нэгж үлдэгдэл өртөг | Нэг хөрөнгөд ногдох үлдэгдэл өртгийг харуулна. |
| 💵 Нэгж үлдэх өртөг | Нэг хөрөнгөд ногдох үлдэх өртгийг харуулна. |
| 🔢 Дараалал | Хадгалсан мөрийн дарааллыг харуулна. |
📍 Хөрөнгийн байршил
Энэ цонхонд байгууллагын үндсэн хөрөнгө байрлаж буй байршлыг бүртгэнэ.
Жишээ:
🏢 Төв байр 🏭 Үйлдвэр 🏗️ Цех 🏪 Салбар дэлгүүр 📦 Агуулах
➕ Шинэ байршил нэмэх: Шинэ (Ctrl+Insert)
📝 Байршлын мэдээлэл
| Талбар | Тайлбар |
|---|---|
| 🏷️ Код | Байршлын код. Дурын код ашиглаж болох бөгөөд 2 оронтой код ашиглахыг зөвлөж байна. |
| 📍 Нэр | Байршлын нэр оруулна. |
| 📂 Харьяа код | Тухайн байршлын харьяалагдах дээд түвшний байршлыг сонгоно. |
💡 Зөвлөмж: Байршлыг дээд/доод түвшнээр зохион байгуулбал олон салбар, үйлдвэр, цехтэй байгууллагад хөрөнгийг хайх, шүүх, тайлагнахад хялбар болно.
📥 Excel файлаас олноор импортлох
Олон тооны үндсэн хөрөнгийн эхний үлдэгдэл бүртгэх бол Excel файлаас олноор импортлох боломжтой.
① 📄 Загвар файл татах
Үндсэн хөрөнгө → Эхний үлдэгдэл → Хулганы баруун товч → Импортлох темплэйт татах
цэсээр орж Excel загвар файлыг татна.
② ✍️ Excel файл бэлдэх
Татсан загварын дагуу хөрөнгийн эхний үлдэгдлийн мэдээллийг бөглөнө.
③ 📥 Импортлох
Бэлдсэн Excel файлаа:
Хулганы баруун товч → Импорт
товчоор системд оруулна.
💡 Зөвлөмж: Олон хөрөнгөтэй эсвэл өөр системээс хөрөнгийн бүртгэл шилжүүлж байгаа үед Excel импорт ашиглах нь гараар нэг бүрчлэн бүртгэхээс илүү үр дүнтэй.
⚠️ Эцэст нь заавал тулгах
Эхний үлдэгдлийг хадгалсны дараа хөрөнгийн дүнг ерөнхий дэвтрийн эхний үлдэгдэлтэй тулган шалгана.
Үндсэн хөрөнгө → Хөрөнгө эхний үлдэгдэл
болон
Санхүү бүртгэл → Данс эхний үлдэгдэл
дэх холбогдох хөрөнгийн дансны дүн тэнцүү байх шаардлагатай.
🚨 Дүн зөрж байвал дараагийн ажил гүйлгээг бүртгэхээс өмнө зөрүүг заавал шалгаж, залруулна.
✅ Бүртгэл хийхээс өмнөх checklist
- ☑️ Хөрөнгийн бүлэг бүртгэсэн
- ☑️ Хөрөнгийн код бүртгэсэн
- ☑️ Хөрөнгийн багц бүртгэсэн — шаардлагатай бол
- ☑️ Хөрөнгийн байршил бүртгэсэн
- ☑️ Эхний үлдэгдлийн огноог шалгасан
- ☑️ Хөрөнгө тус бүрийн эдийн дугаарыг бэлдсэн
- ☑️ Өртөг, хуримтлагдсан элэгдлийг шалгасан
- ☑️ Үлдэх өртгийг зөв тодорхойлсон
- ☑️ Элэгдэл тооцох огноог шалгасан
- ☑️ Ашиглах жил, нормыг зөв оруулсан
- ☑️ Элэгдлийн аргыг сонгосон
- ☑️ Байршил, эзэмшигчийг тохируулсан
- ☑️ Хөрөнгө болон хуримтлагдсан элэгдлийн дансыг шалгасан
- ☑️ Хадгалсны дараа ерөнхий дэвтэртэй тулгасан
🎯 Гол зарчим
Зөв хөрөнгө код → Зөв эдийн дугаар → Зөв өртөг/элэгдэл → Зөв элэгдлийн тохиргоо → Зөв данс → Тэнцсэн эхний үлдэгдэл
гэсэн дарааллаар бүртгэвэл үндсэн хөрөнгийн цаашдын бүртгэл, элэгдэл болон тайлангийн зөрүү гарах эрсдэл буурна.