Худалдан авалтын буцаалт
Шинэчилсэн:2026/09/13 Унших:7 мин 1 сек
↩️ Худалдан авалтын буцаалт
Dayansoft ERP системийн цэс: Худалдан авалт → Худалдан авалтын буцаалт

📌 Цонхны зориулалт
Энэ цонхонд дотоодын харилцагчаас өмнө нь худалдан авч, бараа материалын үлдэгдэлд орлогодсон барааг нийлүүлэгчид буцаахтай холбоотой бүртгэлийг хөтөлнө.
Худалдан авалтын буцаалтаар:
- 👤 Ямар нийлүүлэгчид буцаах
- 📦 Ямар бараа буцаах
- 🔢 Хэдийг буцаах
- 💰 Ямар үнээр буцаах
- 🧾 Ямар татвартай буцаах
- 🔢 Ямар сериал дугаартай бараа буцаах
- 📅 Ямар дуусах хугацаатай бараа буцаах
- 📊 Буцаалтын дараах үлдэгдэл ямар болох
зэрэг мэдээллийг бүртгэнэ.
🎯 Гол зарчим: Худалдан авалтын буцаалт нь өмнө нь орлогодсон бараа материалыг буцаан гаргаж, нийлүүлэгчтэй хийсэн худалдан авалтын бүртгэл болон барааны үлдэгдлийг бодитоор засварлах зориулалттай.
🧭 Худалдан авалтын буцаалтын үндсэн процесс
Ерөнхийдөө:
- 🛒 Худалдан авалт
- ↓
- 🔎 Буцаах барааг тодорхойлох
- ↓
- ↩️ Худалдан авалтын буцаалт бүртгэх
- ↓
- 📦 Барааны үлдэгдэл бууруулах
- ↓
- 💰 Үнэ/татвар шалгах
- ↓
- 🧮 Өртгийг тооцох
- ↓
- 📊 Нийлүүлэгчийн тооцоотой тулгах
гэсэн дарааллаар ажиллана.
📋 Худалдан авалтын буцаалт – Баримтаар, Бараагаар
Dayansoft ERP системийн цэс: Худалдан авалт → Худалдан авалтын буцаалт → Баримтаар, Бараагаар
Энэ цонхонд худалдан авалтын бүх буцаалтын баримтыг:
📄 Баримтаар
болон
📦 Бараагаар
жагсаалтаар харуулна.
Жагсаалтаас:
- 🔎 Буцаалтын баримт хайх
- ✏️ Засах
- 🖨️ Хэвлэх
- 📤 Excel рүү экспортлох
боломжтой.
✏️ Баримт засах
Засах баримтын мөрөн дээр:
🖱️ 2 удаа дарах
товч дарна.
Мэдээллээ өөрчлөөд:
💾 Хадгалах
товч дарна.
🖨️ Хэвлэх
Нэг эсвэл олон баримтыг сонгоод:
Хэвлэх
товчоор хэвлэнэ.
➕ Худалдан авалтын буцаалт шинээр бүртгэх
Dayansoft ERP системийн цэс: Худалдан авалт → Худалдан авалтын буцаалт → Шинэ
Шинэ (Ctrl+N) товч дарж буцаалтын баримт үүсгэнэ.
Баримтын мэдээллийг оруулаад:
💾 Хадгалах
товч дарна.
⚠️ Буцаах бараа нь тухайн огнооны байдлаар буцаах боломжтой үлдэгдэлтэй байх шаардлагатай.
Худалдан авалт → Худалдан авалтын буцаалт → Хулганы баруун товч → Барааны үлдэгдлээс татах
товчоор дансны үлдэгдлээс барааг дуудаж бүртгэлийг хялбар үүсгэх боломжтой.
📝 Толгой мэдээлэл
📅 Огноо
Худалдан авалтын буцаалт хийсэн бодит огноог оруулна.
⚠️ Буцаалтын огноо нь барааны үлдэгдэл болон тухайн үеийн санхүүгийн бүртгэлд нөлөөлөх тул бодит үйл явдалтай нийцүүлэн бүртгэнэ.
👤 Харилцагч код
Барааг буцааж байгаа нийлүүлэгчийн кодыг сонгоно.
👤 Харилцагч нэр
Сонгосон нийлүүлэгчийн нэрийг харуулна.
💡 Буцаалтыг анхны худалдан авалт хийсэн нийлүүлэгчтэй нь уялдуулан бүртгэх нь тооцоо тулгахад илүү ойлгомжтой.
👤 Ажилтан
Буцаалт хариуцан хийж буй ажилтныг сонгоно.
📝 Утга
Буцаалтын шалтгаан, тайлбарыг оруулна.
Жишээ:
- 📦 Гэмтэлтэй бараа
- ❌ Буруу бараа нийлүүлсэн
- 📅 Хугацаа дуусах дөхсөн
- 📋 Захиалгатай зөрсөн
- ↩️ Илүү нийлүүлсэн бараа
🔗 Reference
Нийлүүлэгчийн падаан, нэхэмжлэх, гаднаас ирсэн баримтын дугаар зэрэг эх сурвалжийн дугаарыг оруулна.
📝 Тайлбар
Худалдан авалт буцаалттай холбоотой нэмэлт тайлбар.
📦 Гүйлгээний мэдээлэл
🏷️ Бараа код
Буцаах барааны кодыг сонгоно.
Барааг:
⌨️ Код сонгож
эсвэл
🔢 Баркодоор
оруулах боломжтой.
💡 Худалдан авалтын буцаалтад буцааж буй барааны код нь өмнө нь худалдан авалтаар орлогодсон барааны кодтой таарч байх нь зүйтэй.
📦 Бараа нэр
Сонгосон барааны нэрийг харуулна.
💳 Бараа данс
Буцаах бараа байгаа бараа материалын дансыг сонгоно.
⚠️ Буруу данс сонговол зөв барааг буцаасан ч тухайн агуулах, салбарын үлдэгдэл буруу өөрчлөгдөнө.
📝 Бараа тайлбар
Буцааж буй бараатай холбоотой нэмэлт тайлбар оруулна.
Жишээ:
“Савлагаа гэмтсэн тул 10 ширхэг буцаав.”
🖨️ Энэ мэдээллийг буцаалтын баримтад хэвлэх боломжтой.
🔢 Сериал болон дуусах хугацаа
🔢 Сериал дугаар
Сериалтай бараа буцааж байгаа бол тухайн барааны сериал дугаарыг оруулна.
Жишээ:
💻 Laptop → Serial № DS-2026-018
🎯 Яг аль ширхэгийн бараа буцаасныг мөшгөх шаардлагатай тохиолдолд сериалын мэдээллийг зөв бүртгэнэ.
📅 Дуусах огноо
Дуусах хугацаатай барааны буцаалтад тухайн барааны expiry date-ийг оруулна.
🎯 Хугацаатай барааны үлдэгдэл, буцаалт, дараагийн хөдөлгөөнийг зөв мөшгөхөд чухал.
💬 Comment
Буцаалтын мөрөнд дотоод хэрэгцээний нэмэлт тайлбар оруулна.
⚠️ Comment нь баримт дээр хэвлэгдэхгүй. Хэвлэх шаардлагатай мэдээллийг Бараа тайлбар хэсэгт оруулна.
📊 Үлдэгдэл
Сонгосон барааны тухайн үеийн үлдэгдлийг харуулна.
Буцаах гэж буй тоо хэмжээ нь үлдэгдлээс хэтэрсэн тохиолдолд бүртгэл хийх боломжгүй байх эрсдэлтэй.
🚨 Буцаалт хийхийн өмнө тухайн барааны үлдэгдлийг заавал шалгана.
Жишээ:
📦 Одоогийн үлдэгдэл = 50 ш ↩️ Буцаалт = 10 ш
→ Буцаалтын дараах үлдэгдэл = 40 ш
Савлагаа тоо
Буцааж буй савлагааны тоо.
Савлагаа
Барааны савлагаанд тохирсон хэмжээг харуулна.
📦 Тоо хэмжээ
Нийлүүлэгчид бодитоор буцааж байгаа барааны тоо хэмжээг оруулна.
⚠️ Захиалсан тоо, анхны авсан тоо биш, бодитоор буцааж байгаа тоо оруулна.
📏 Нэгж
Барааны хэмжих нэгжийг харуулна.
💰 Үнэ ба дүн
💰 Савлагаа үнэ
Буцааж буй барааны савлагааны үнийг харуулна.
💰 Нэгж үнэ
Буцааж буй барааны нэгж үнийг оруулна.
💡 Боломжтой тохиолдолд анхны худалдан авалтын бодит үнэтэй тулгаж бүртгэнэ.
💰 Нийт үнэ
Буцааж буй барааны нийт үнийн дүнг харуулна.
📉 Хөнгөлөлт
%
Анхны худалдан авалт хөнгөлөлттэй байсан бол буцаалтын хөнгөлөлтийн хувийг оруулна.
💸 Хөнгөлөлт
Хөнгөлөлтийн дүн.
🧮 Нийт дүн
Хөнгөлөлтийг хассаны дараах буцаалтын нийт дүн.
НӨАТ ✅
Буцаалт НӨАТ-тай бол тэмдэглэнэ.
Барааны тохиргоонд үндэслэн утгыг систем санал болгож болно.
💰 НӨАТ
НӨАТ-ын дүнг систем тооцож харуулна.
НХАТ ✅
Буцаалт НХАТ-тай бол тэмдэглэнэ.
💰 НХАТ
НХАТ-ын дүнг систем тооцож харуулна.
💵 Татваргүй үнэ
НӨАТ-ыг хассан нэгж үнийг тооцож харуулна.
💵 Татваргүй дүн
Татвар хассан нийт дүн.
⚠️ Буцаалтын НӨАТ, НХАТ нь анхны худалдан авалтын татварын бүртгэлтэй уялдсан байх шаардлагатай.
🧮 Барааны өртөг
💰 Нэгж өртөг
Тухайн барааны нэгж өртгийг систем тооцож харуулна.
Өртөг бодуулсны дараа утгатай харагдана.
💰 Нийт өртөг
Буцааж буй барааны нийт өртгийг систем тооцно.
Өртөг бодуулсны дараа утгатай харагдана.
🎯 Худалдан авалтын буцаалт нь барааны үлдэгдлийг бууруулахаас гадна тухайн үеийн өртгийн тооцоололд нөлөөлнө.
💳 Буцаалт данс
Худалдан авалтын буцаалтад харгалзах дансыг сонгоно.
Санхүү бүртгэл → Данс
цонхонд бараа материалын дансанд тохируулсан Худалдан авалтын буцаалтын данс-ыг систем автоматаар дуудаж харуулах боломжтой.
⚠️ Энэ дансны тохиргоо буруу бол буцаалтын журнал болон санхүүгийн тайлангийн дүн буруу гарах эрсдэлтэй.
🔄 Худалдан авалтын буцаалт ба үлдэгдэл
Жишээ:
📦 Худалдан авсан = 100 ш
↩️ Буцаасан = 20 ш
→ 📦 Үлдэгдэл = 80 ш
Харин үнэ, өртөг болон татварын мэдээлэл тухайн анхны худалдан авалтын бүртгэлтэй уялдана.
🧮 Худалдан авалтын буцаалт ба өртөг
Худалдан авалтын буцаалтын өртөг нь барааны үлдэгдлийн өртөг болон дараагийн зарлагын өртөгт нөлөөлнө.
Иймээс:
Худалдан авалт → Буцаалт → Өртөг бодох
процессыг хугацааны дарааллаар зөв хөтлөх нь зүйтэй.
⚠️ Буцаалт бүртгэсний дараа холбогдох хугацааны барааны өртгийг дахин бодох шаардлагатай байж болно.
🔎 Буцаалтын шалтгаан шалгах
Буцаалт бүртгэхээс өмнө:
① 📦 Үлдэгдэл шалгах
Тухайн бараа үнэхээр буцаах боломжтой үлдэгдэлтэй эсэхийг шалгана.
② 🧾 Анхны худалдан авалтыг шалгах
Бараа анх ямар үнэ, тоо, сериал, хугацаатай орсоныг шалгана.
③ 👤 Нийлүүлэгч шалгах
Зөв нийлүүлэгчид буцааж байгаа эсэхийг шалгана.
④ 🔢 Сериал шалгах
Сериалтай бараанд яг аль ширхэгийг буцааж байгааг тулгана.
⑤ 📅 Дуусах огноо шалгах
Хугацаатай бараанд зөв expiry date сонгоно.
⚠️ Түгээмэл гардаг алдаа
❌ Буцаалт хийхээс өмнө үлдэгдэл шалгахгүй байх
→ Буцаах тоо хүрэлцэхгүй болох, хасах үлдэгдэл үүсэх эрсдэлтэй.
❌ Буруу барааны код сонгох
→ Барааны үлдэгдэл, өртөг, тайлан буруу болно.
❌ Буруу данс сонгох
→ Өөр агуулах, салбарын үлдэгдэл буурч болно.
❌ Буруу нийлүүлэгч сонгох
→ Тооцоо нийлүүлэгчээр зөрнө.
❌ Анхны үнээс өөр үнэ тавих
→ Худалдан авалтын буцаалтын дүн болон нийлүүлэгчийн тооцоо зөрөх эрсдэлтэй.
❌ НӨАТ-ыг буруу бүртгэх
→ НӨАТ болон худалдан авалтын тайлангийн дүн зөрөх эрсдэлтэй.
❌ Сериал, дуусах хугацааг орхих
→ Дараа нь аль барааг буцаасан нь тодорхойгүй болно.
❌ Буцаалтын дараа өртөг дахин бодохгүй байх
→ Зарлагын өртөг, ашгийн тайланд зөрүү гарах боломжтой.
💡 Буцаалтын зөв процесс
- ① 🔎 Анхны худалдан авалтыг шалгах
- ↓
- ② 📦 Үлдэгдэл шалгах
- ↓
- ③ 👤 Нийлүүлэгч сонгох
- ↓
- ④ ↩️ Буцаалтын баримт үүсгэх
- ↓
- ⑤ 🏷️ Бараа сонгох
- ↓
- ⑥ 🔢 Тоо/сериал/дуусах огноо шалгах
- ↓
- ⑦ 💰 Үнэ/хөнгөлөлт шалгах
- ↓
- ⑧ 🧾 НӨАТ шалгах
- ↓
- ⑨ 💳 Буцаалт данс шалгах
- ↓
- ⑩ 💾 Хадгалах
- ↓
- ⑪ 🧮 Шаардлагатай бол өртөг бодох
- ↓
- ⑫ 📊 Үлдэгдэл, тооцоог шалгах
✅ Худалдан авалтын буцаалтын checklist
👤 Харилцагч
- ☑️ Нийлүүлэгч зөв
- ☑️ ТТД зөв
- ☑️ Зөв харилцагчтай уялдсан
📄 Баримт
- ☑️ Огноо зөв
- ☑️ Дугаар зөв
- ☑️ Reference/тайлбар зөв
- ☑️ Буцаалтын шалтгаан тодорхой
📦 Бараа
- ☑️ Бараа код зөв
- ☑️ Бараа данс зөв
- ☑️ Тоо хэмжээ зөв
- ☑️ Савлагаа зөв
- ☑️ Хэмжих нэгж зөв
- ☑️ Үлдэгдэл хүрэлцээтэй
🔢 Мөшгөлт
- ☑️ Сериал зөв
- ☑️ Дуусах огноо зөв
💰 Санхүү
- ☑️ Нэгж үнэ зөв
- ☑️ Нийт үнэ зөв
- ☑️ Хөнгөлөлт зөв
- ☑️ НӨАТ зөв
- ☑️ Татваргүй дүн зөв
- ☑️ Буцаалт данс зөв
📊 Дараах хяналт
- ☑️ Барааны үлдэгдэл буурсан
- ☑️ Нийлүүлэгчийн тооцоо зөв
- ☑️ Шаардлагатай бол өртөг дахин бодсон
- ☑️ Худалдан авалтын тайлантай тулгасан
🎯 Гол зарчим
🛒 Худалдан авалт → 📦 Хүлээн авалт → 🔎 Буцаах шаардлага → ↩️ Буцаалт → 📉 Үлдэгдэл буурах → 🧮 Өртөг шинэчлэгдэх → 💳 Нийлүүлэгчийн тооцоо шинэчлэгдэх
⭐ Санамж
Худалдан авалтын буцаалт нь зөвхөн барааг агуулахаас гаргах бүртгэл биш. Буцаалтын бараа, тоо хэмжээ, нийлүүлэгч, үнэ, НӨАТ, сериал, дуусах хугацаа, данс болон өртгийг анхны худалдан авалттай нь уялдуулан зөв бүртгэх нь бараа материал болон нийлүүлэгчийн тооцоог зөрүүлэхгүй байхад хамгийн чухал.